Linh hồn karate
Không
nghi ngờ ǵ, một trong những nhân tố
quan trọng nhất là cần phải trở nên
thật sự giỏi Karate, đó mới chính là
linh hồn cơ bản của Karate - Đây là
sự quyết tâm và ḷng can đảm thể
hiện ra trong từng sự chuyển động -
Nếu không có ư thức xác định rỏ này,
các chuyển động của Karate trở nên
trống rổng , mơng manh và không có
sức sống . Hăy giử trong tâm trí
rằng : Tinh thần này không thể đạt
tới những chuyển động tốt nếu không
có sự phản ứng cùng lúc của cơ thể
và trí năo.
*Mu - Shin (Tập trung chú ư) :
Nguyên tắc của Mu-Shin là khả năng
sáng suốt của trí óc trong tất cả
các suy nghĩ của bạn - Lúc đầu điều
này h́nh như hơi lạ và không có mục
đích - Khi một người cố gắng để t́m
hiểu một điều ǵ đó thật rỏ ràng,
Anh thường đứng ở vị trí xem liệu
nên làm ǵ để quan sát được nó một
cách rỏ ràng và bao quát. Anh ta sẽ
trong khả năng có thể của ḿnh cố
gắng quan sát thật kỷ và thật gần.
Anh ta sẽ nh́n vào vật thể đó như
thể anh ta có thể nh́n xuyên thủng
qua nó, cái nh́n anh ta ngày càng kỷ
hơn và chính xác hơn .
Những vơ sư của Đạo Thiền (Zen)
không nh́n vào đối tượng, Ông ta để
cho đối tượng đó nh́n chằm chặp vào
Ông ta. Ông ta không quan tâm để ư
đến đối tượng đó bằng mắt hay bằng
trí năo, cũng chẳng cố gắng dự tính
rằng đối tượng đó ở trong trí năo
của ḿnh .Thay v́ việc Ông ta giũ
khỏi nó hoàn toàn trong trí óc ḿnh
mà c̣n cho phép đối tượng đó tự nó
tác động vào Ông ta - Ông ta không
cần nh́n một cách giử dằn vào nó để
đưa nó vào trong trí năo của ḿnh -
Ông ta chỉ nh́n nó với một cái nh́n
thật khoan dung . NGUYÊN TẮC NÀY
ĐƯỢC SỬ DỤNG TRONG KARATE NHƯ THẾ
NÀO ? Đầu tiên bằng sự nhận biết,
khó khăn hơn nữa là bạn phải tập
trung sự chú ư hoặc là nh́n vào đối
thủ của ḿnh, tối thiểu nhất là bạn
cũng đă quan sát được anh ta - Để
quan sát đối thủ của bạn một cách
tổng thể, bạn phải xem anh ta như
đang hiển hiện trước mặt, anh ta là
một sự kết hợp các kỹ thuật vô tận
của một số chiến thuật, chiến lược
không giới hạn - anh ta là một con
người mặc dù sở hửu tất cả nhưng vẫn
có những sự giới hạn, sự sợ hăi và
sự mềm yếu của ṇi giống chúng ta -
dù sao nh́n vào đối thủ của bạn bằng
bất cứ cách nào bạn cũng sẽ bị yếu
đi cái thế của bạn . Để quan sát
được đối thủ của bạn, bạn phải tỉnh
táo, sáng suốt trong mọi suy nghĩ
của sự tự vệ hay kỹ thuật, hăy nh́n
chăm chăm vào đôi mắt anh ta và quan
sát tất cả, bởi v́ bạn sẽ hoàn toàn
nhận thức được trong t́nh trạng này,
các hành động của bạn sẽ được phản
ứng trực tiếp bởi trí năo và thể xác
của bạn, bạn sẽ không phạm sai lầm
khi t́nh trạng này sảy ra .
*Sự liên tục (liên hoàn) :
Nguyên
tắc của sự liên tục này rất quan
trọng và khó để được hoàn hảo. Việc
này đơn giản có nghĩa là sự pḥng
thủ của bạn sẽ bắt đầu, khi địch thủ
bắt đầu tấn công bạn - Điều này
không có nghĩa là cánh tay của bạn
bắt đầu di chuyển khi cánh tay của
địch thủ cùng bắt đầu di chuyển -
Sự pḥng thủ được thể hiện ở đây
chính là sự pḥng thủ bằng trí năo
hay sự pḥng thủ phản xạ của sự phối
hợp trong cơ thể bạn, v́ vậy mà khi
sự pḥng thủ trở thành có lư trí th́
mọi sự pḥng thủ của cơ thể bạn sẽ
tác động lại như một c̣ súng - Khi
xem một vơ sư Karate đở một đ̣n đấm,
người ta nghĩ rằng sự pḥng thủ là
chậm hoặc ngắt quăng . Điều này
không hẳn là như vậy, tuy nhiên
người vơ sư chỉ đơn giản tŕ hoăn
lại sự pḥng thủ theo lư trí của
ḿnh đến khi ra đ̣n đúng lúc, đúng
thời điểm, bởi v́ sự chuyển động
trong sự pḥng thủ của Ông ta là một
sự tác động trở lại nhanh và tột bực,
Ông ta sẽ có thể đở được một đ̣n tấn
công, cho dù đ̣n tấn công của đối
phương đă hoàn thành được một nữa
trước khi Ông ta bắt đầu có sự pḥng
thủ của ḿnh.
Nếu bạn cho rằng đơn giản phát triển
được những phản xạ tự vệ cho mục
đích tự vệ một cách đầy đủ, tôi phải
nói với bạn rằng bạn sẽ không đủ khả
năng để điều khiển tốt được các phản
xạ của ḿnh - Một cái nhún vai vui
đùa, có thể là tai hoạ cho tṛ đùa
đó - Người mà phát triển những
chuyển động pḥng thủ thể xác ( cái
mà trong sự chuyển động của Karate
cũng có ) mà không có sự tập luyện
hay rèn luyện của trí năo có thể vô
cùng nguy hiểm cho cả bản thân anh
ta và cả những người khác nữa - Một
người sẽ cảm thấy như thế nào nếu
anh ta sử dụng các kỹ thuật tự vệ
nguy hiểm vào một người mà anh ta
lại không sử dụng được chúng ! Anh
ta có thể rất dễ tự giết ḿnh và làm
chấn thương cho ḿnh, đơn giản v́
Anh ta đă có những ư nghĩ được nhận
thức trước về các hoàn cảnh đó hay
các t́nh huống đó - Anh ta sẽ xem
người đó như thể là một tên xâm lược
và anh ta chỉ có một cách duy nhất
là giáng cho người đó 1 đ̣n chí tử.
Bản năng thể xác là một điều mà
chúng ta luôn luôn muốn điều khiển
được . Người môn sinh Karate, người
mà sử dụng nguyên lư liên tiếp,
không thể hiện những ư nghĩ được
nhận thức trước của đ̣n tấn công hay
pḥng thủ, Anh ta cho rằng trong
từng t́nh huống khác nhau, theo cảm
giác của anh ta là ǵ, để phản ứng
tới anh ta - chứ không phải là những
ư nghĩ về các t́nh huống mà người ta
thường nói đến - Một cái nhún vai sẽ
không phải là để chọc tức người môn
sinh để người môn sinh này có phản
ứng đánh lại.
Môn sinh Karate luôn luôn duy trí
“sự nhận thức “được những ǵ dang
diễn ra chung quanh anh ta, và anh
ta phải luôn luôn tỉnh táo - Bởi v́
anh ta quan sát mọi người và mọi vật
khác hơn so với hầu hết mọi người
không phải là môn sinh Karate, anh
ta sẽ không bị xáo trộn một cách dể
dàng bởi những t́nh huống khác lạ .
Bạn không những quan sát được nhiều
hơn những ǵ mà bạn đang nh́n vào,
mà bạn c̣n nh́n thấy nhiều hơn những
ǵ mà nó hiện có .
*Sự cố gắng :
Nguyên tắc của sự cố gắng tương xứng
gần với những nguyên tắc khác. Trong
thực tế, mỗi nguyên tắc trong Karate
đều liên kết mật thiết với những
nguyên tắc khác, để thông suốt một
nguyên tắc nào đó, bạn phải biết
được tất cả các nguyên tắc. Khả năng
để thể hiện sự di chuyển như đă được
miêu tả trong phần “liên hoàn “ và
để làm được điều này phải có “suy
nghĩ thông suốt “ v́ sự di chuyển là
điều rất cần thiết để giăi thích sự
cố gắng nghĩa là ǵ .
Các nguyên tắc chỉ được phát triển
cho bạn về căn bản mà thôi. Bạn có
thể tự t́m đến chúng bằng chính sự
tập luyện Karate, nhưng bạn sẽ phải
mất nhiều, rất nhiều năm - Các
nguyên tắc chỉ có thể giúp bạn hiểu
biết, chứ không thể giúp bạn sử dụng
chúng được, nhưng bạn biết được
chúng là ǵ và giúp bạn có các kỹ
năng khi tập luyện chúng trong Zen,
Kata và Sanchin, nó sẽ giúp bạn một
cách xuất sắc trong việc cố gắng
vươn tới sự hoàn hảo của Karate .
Những sự di chuyển phải được học kỹ
trước khi bạn có thể cố gắng để điều
khiển chúng bằng các phản ứng của
trí óc và cơ thể. Điều này cần một
thời gian dài, đừng trở nên thiếu sự
can đảm vào những ǵ bạn đang tin mà
làm giảm đi sự cố gắng - Karate
không phải là những thứ mà bạn học
trong 10 bài học (bài quyền) nhanh
và dể đâu !
Lâu hơn cả sự học tập, đó là sự nhận
biết được, có rất nhiều để mà có thể
học, bởi v́ Karaete rất khó khăn
nhưng rất hấp dẫn, nó sẽ chẳng bao
giờ trở nên buồn tẻ khi bạn ở tuổi
90, niềm yêu thích của bạn sẽ vẫn
tuyệt vời như khi bạn đến vơ đường
trong buổi tập đầu tiên của bạn !
Tôi có thể khép lại chương này bằng
một câu danh ngôn của Bồ Đề Đạt Ma
được nói tại buổi thuyết tŕnh của
Phật Giáo, nhưng tôi cảm thấy nó
cũng mang thật sự là Karate :
“ Nó chỉ có thể hiểu sau một quá
tŕnh tập luyện dài gian khổ và qua
sự chịu đựng với những ǵ khó khăn
nhất để chịu đựng, qua sự tập luyện
với những ǵ khó khăn nhất để tập
luyện. Người có mặc cảm về đạo đức
và trí thông minh không được phép
hiểu biết bất cứ điều ǵ về nó , v́
tất cả sức lao động, siêng năng sẽ
trở thành con số không “
*Thái độ trong Karate :
Trong việc nghiên cứu Karate dưới sự
chỉ đạo của các Vơ sư Okinawa, người
ta không thể giúp cho sự nhận biết
được con đường các vơ sư hoạt động
khi Ông đang ở trong nhà tập và khi
Ông đang sống một cuộc sống đời
thường hàng ngày. Cách thức của Ông
khi xuất hiện là b́nh tĩnh, thanh
thản - người vơ Đạo Thiền Zen cũng
có thái độ giống như thế này.
Thái độ trong Karate là gộp lại tất
cả các cách ứng xử của người Thầy
dạy Karate, thái độ này hay cách ứng
xử chứa đựng tất cả các thời kỳ của
cuộc sống người Thầy đó - với gia
đ́nh - với bè bạn và với học tṛ của
ḿnh . Không giống cách ứng xử của
người Phương Tây (thay đổi cho phù
hợp từng dịp ) thái độ người Thầy
Karate là tự nhiên, không bao giờ
thay đổi, để hiêu rỏ hơn về thái độ
này, nào chúng ta cùng xem qua một
số phẩm chất của họ:
*Sự khiêm tốn :
Để hiểu rỏ về tính khiêm tốn tiềm ẩn
trong các vị Thầy Karate, chúng ta
phải cố gắng hiểu sự khiêm tốn này
như thế nào !
Người Phương Tây cho rằng tính khiêm
tốn là một vơ sĩ giản dị, không kiêu
căng hay quyết đoán, Anh ta thấy rỏ
rằng dạng khiêm tốn này có trong
Karate, nhưng tôi tin chưa hẳn đúng,
nếu xác định của sự khiêm tốn này là
đúng, chúng ta có thể nói bất kỳ
người nào đều không xứng đáng được
tôn trọng khi mà được cho ḿnh là
khiêm tốn nhưng không có cái ǵ đáng
để tự hào về ḿnh cả. Điều này th́
dù sao chúng ta cũng không nghĩ đến
.
Chỉ có những người mà đă đạt tới một
cái ǵ đó to lớn, vĩ đại và đang
được mọi người tôn trọng, th́ có thể
tồn tại là tính khiêm tốn. Chỉ có
người Phương Tây những người có mọi
quyền tự hào, mà chứa đựng trong
ḷng tự hào của ḿnh họ nói đó để mà
khiêm tốn .
Những vơ sư Karate tiềm ẩn một ḷng
kiêu hănh lớn lao ở một dạng mà được
thể hiện ra như là sự khiêm tốn. Họ
biết rỏ những thành công to lớn do
chính bản thân họ đă đạt được, tuy
nhiên họ chưa bao giờ mất đi tầm
nh́n của những sai lầm nghiêm trọng
(lớn) của họ- Luật cương nhu trong
Karate thậm chí được áp dụng ở đây :
Sự phối hợp của các thái cực h́nh
thành quan điểm hợp nhau, với sự hoà
hợp này những vơ sư Karate sẽ nói
với những người học tṛ mới nhất của
ḿnh với tấm ḷng chân thật và khiêm
tốn cho đến lúc mà thái độ của các
học sinh đó cho là phải.
*Sự vắng mặt của những ư nghỉ được
nhận thức trước :
Mặc dù đă có sự quan tâm trước trong
việc liên kết với một nguyên tắc của
Đạo Thiền (Zen) , sự vắng mặt của
những ư nghĩ được nhận thức trước
lại được đề cập tới sự tôn trọng,
tới thái độ của các vơ sư Karate.
Bất cứ khi nào một vơ sư nói chuyện
hay đối xử với mọi người, Ông làm
điều đó không hề có sự suy nghĩ được
nhận thức từ trước về người khác hay
các cách cư xử. Ông không hề cố gắng
phân chia con người (người đó) thành
cái ǵ đó mà thật sự Anh ta không
phải là như thế. Sự kết hợp của
người vơ sư Karate với mọi người là
một sự kết hợp đẹp đẽ, bởi v́ Ông đă
cư xử với họ với một tâm trí rộng mở,
Đối với người vơ sư không muốn cảm
giác bị tổn thương khi có một người
bạn không trung thực, hơn thế nữa
Ông c̣n duy tŕ một thời gian dài để
chấp nhận người đó như là bạn của
ḿnh, nhưng chỉ một lần thôi, người
đó là người bạn cho cuộc đời của Ông.
*Sự tự tin :
Cuộc sống của người vơ sư là đầy
ḷng tự tin, những người Ông liên hệ
đến đều có cảm giác tin tưởng và tin
vào khả năng xét đoán của Ông. Người
vơ sư không tạo ra những quyết định
theo thời, mà phân tích vấn đề trước
khi sảy ra để tới một kết cục nào đó.
Một quyết định đă được ra, Ông chấp
nhận nó như thể là một quyết định
đúng trong lúc bấy giờ và sự việc
điều khiển nó phải thay đổi theo.
Người Vơ sư chấp nhận thế giới như
nó vẫn thế, biết rỏ cuộc sống không
phải luôn luôn mềm mại và dể dàng.
Ông biết rằng ngày mai Ông có thể
chết hay một tai hoạ lớn đột ngột
sảy ra. Điều này không ngăn trở Ông
vui hưởng cuộc sống hôm nay, đối với
Ông không có vấn đề (chuyện) nào làm
Ông lo lắng cả, ngày mai với tất cả
những khó nhọc hay hạnh phúc của nó
sẽ đến, không có chuyện ǵ tác động
đến Ông ta cả .
Người vơ sư chấp nhận cuộc sống như
cây liễu chấp nhận dông băo (gió) -
Hơn nữa các trận chiến không thể
tránh khỏi, trong họ lại bằng tinh
thần quyết chiến không lay chuyển
được như là cây SỒI, cây LIỄU ấy sẽ
bị cong, nhưng không phải chịu đựng
bất cứ khổ nhọc nào, trong khi cây
SỒI đó sẽ chiến đấu và chiến đấu cho
đến khi nó bị phá huỷ bởi sự bướng
bỉnh của ḿnh - Khi sự xung đột đến
hăy chiến đấu với nó, nhưng đừng trở
nên cay cú và cứng rắn v́ chúng. Hăy
nhớ rằng thế giới liên tục thay đổi
và bạn cũng phải thay đổi cùng với
nó. Ngày mai khi gió lặng, cây LIỄU
sẽ trở về nguyên gốc của nó, trong
khi cây SỒI sẽ có những cái sẹo và
sự yếu đuối của ngày hôm trước .
Tài liệu tham khảo:
-
Tài liệu vào khoảng năm 1960 của thầy UECHI KANEI - Chưởng môn hệ phái UECHI RYU- Chủ tịch Hội Karatedo Uechi Ryu Okinawa
-
Tài liệu năm 1967 của thầy CHoji Suzuki - Chưởng môn đời thứ I hệ phái Suzucho Ryu
Trưởng tràng suzucho karatedo ryu
Vs Lê Văn Thạnh
.







